Reverse brainstorming
Reverse brainstorming maakt gebruik van het feit dat mensen makkelijker problemen zien dan oplossingen. Je vraagt hierbij aan een groep mensen niet naar ideeën die zouden kunnen werken, maar naar zaken waardoor en manieren waarop een plan zou kunnen mislukken. Daarna komt de groep met specifieke voorbeelden en ideeën om juist het tegenovergestelde te bereiken.
Zoals de naam aangeeft, gaat het om een brainstorm methode. Deze is geschikt om ideeën te bedenken die een oplossing zouden kunnen vormen voor een bepaald probleem of vraagstuk. Vergelijkbaar met provotyping, wordt gedacht vanuit het negatieve om daarmee in kaart te brengen wat de voorwaarden zijn voor een werkende oplossing.
- Zorg voor een groep deelnemers die ervaring hebben met het onderwerp.
- Leg uit dat het brein van mensen goed is in het bedenken van problemen en kanttekeningen. En dat deze methode daarop gebaseerd is.
- Introduceer het onderwerp, dat kan een probleem zijn, een voorgenomen werkwijze, een idee voor een product, een wens, etc.
- Vraag deelnemers te brainstormen over zaken die mis zouden kunnen gaan bij het oplossen van het probleem, het hanteren van de werkwijze, het in gebruik nemen van het product of het nastreven van de wens. Geef aan hoe lang deelnemers de tijd hebben om te brainstormen en bepaal (in overleg) wie de resultaten van de brainstorm noteert.
- Vat de belangrijkste bevindingen samen en koppel terug aan de deelnemers.
- De brainstorm wordt vervolgd maar nu is de opdracht oplossingen te bedenken voor de onder punt 5 genoemde knelpunten. Met andere woorden: waar moet het idee aan voldoen om te voorkomen dat de genoemde problemen optreden? Geef ook nu aan hoe lang deelnemers de tijd hebben om te brainstormen en bepaal (in overleg) wie de resultaten van de brainstorm noteert.
- Vat de belangrijkste bevindingen samen en controleer (meteen of in een later member checking moment) of de resultaten volledig zijn.
- Er wordt gebruikgemaakt van het vermogen van mensen om problemen en obstakels te signaleren. Uiteindelijk worden hierdoor meer valide oplossingen en ideeën gegenereerd.
- De werkwijze kan in eerste instantie weerstand opwekken doordat hij afwijkt van wat mensen gewend zijn.
- Waarborgen van anonimiteit is lastig maar niet onmogelijk.